MOTOR SISTEMLERI

•  MARS SISTEMI elemanlari; kontak anahtari, akü, mars motoru, mars dislisi ve volandir.

•  SARJ SISTEMI elemanlari; vantilatör kayisi, alternatör (sarj dinamosu / motoru), konjektör (regülatör), akü ve sarj lambasidir.

•  ATESLEME SISTEMI elemanlari; akü, endüksiyon bobini, distribütör (platin, meksefe / kondansatör, tevzi makarasi), buji ve buji kablolaridir.

•  YAKIT SISTEMI elemanlari; BENZINLI MOTOR ise yakit deposu, yakit boru ve hortumlari, yakit pompasi (benzin otomatigi), yakit filtresi, yakit göstergesi, hava filtresi, karbüratör, emme ve egzoz manifold ve supaplari, egzoz borusu ve susturucudur. DIZEL MOTOR ise yakit deposu, besleme pompasi (mazot otomatigi), yakit filtreleri, enjeksiyon (mazot) pompasi, alçak ve yüksek basinç borulari, enjektörler, hava filtresi, isitma (kizdirma) bujileri ve yakit göstergesidir.

•  SOGUTMA SISTEMI elemanlari; vantilatör kayisi, su (devir daim) pompasi, fan, su kanallari, radyatör hortumlari, termostat, radyatör, isi müsiri ve hararet göstergesidir.

•  YAGLAMA SISTEMI elemanlari; karter, yag süzgeci, yag pompasi, yag filtresi, yag kanallari, yag müsiri ve göstergesidir.

•  AYDINLATMA SISTEMI elemanlari; akü, kontak anahtari, aydinlatma ve ikaz lamba dügmeleri, sigortalar, lambalar, flasör, fren ve geri vites müsiridir.

•  GÜÇ AKTARMA ORGANLARI; volan, kavrama (debriyaj), vites kutusu (sanziman), kardan mili (saft), diferansiyel, aks milleri ve tekerleklerdir.

•  ÖN DÜZEN SISTEMI - (DIREKSIYON) elemanlari; direksiyon simidi, direksiyon mili, direksiyon disli kutusu, rotlar ve rot baslaridir.

•  FREN SISTEMI elemanlari; fren pedali, hidrolik yagi ve deposu, merkez pompasi, fren borulari, tekerlek silindiri, fren balatalari ve kampanalardir.

•  SUSPANSIYON SISTEMI elemanlari; yaylar ve amortisörlerdir.

•  Motorda dört zaman EMME – SIKISTIRMA – ATESLEME – EGZOST seklinde olusur.

•  Enjektörden püskürtülerek atesleme yapilan motorlara DIZEL motorlar denir. Yakit olarak MOTORIN (mazot) kullanilir.

•  Karbüratör, EMME MANIFOLDU üzerindedir.

•  Araca gerekli elektrigi üreten parça ALTERNATÖR (sarj dinamosu/motoru) dür.

•  Distribütörün görevi, atesleme sirasina göre BUJILERE elektrik dagitmaktir.

•  Aktarma organlari sirasi ile; VOLAN, KAVRAMA (debriyaj), VITES KUTUSU (sanziman), KARDAN MILI (saft), DIFERANSIYEL ve AKS dir.

•  Hava sogutmali motoru su sogutmali motordan ayiran özelliklerden biri, RADYATÖR ve SU POMPASININ olmamasidir.

•  Alternatör (sarj dinamosu/motoru), mekanik enerjiyi elektrik enerjisine çevirir.

•  Yoldan dolayi meydana gelen titresim ve darbeleri alan parçalar YAYLAR ve AMORTISÖR dür.

•  Buji ayarlari yanlis yapilmissa, motorun egzoz dumani SIYAH renkte çikar.

•  Motor yag yakiyorsa egzozdan MAVI duman çikar.

•  Kampana fren sisteminin bir parçasidir.

•  Akümülatörün bakimi yapilirken, akü eleman kapaklarinin deliklerinin açik olup olmadigina bakilir.

•  Akünün elektrolit seviyesi azalmis ise SAF SU ilave edilir.

•  Motor çalismaz iken kontak anahtari atesleme durumunda unutulur ise; ENDÜKSIYON BOBINI veya PLATIN yanar.

•  Bogulmus motoru çalistirmak için gaz pedalina sonuna kadar basilarak mars yapilir.

•  Kullanma kilavuzuna göre belirli kilometreler sonunda aracin bujileri degistirilir.

•  Araç kis sartlarina hazirlanirken OTOMATIK JIGLE kislik pozisyona çevrilir.

•  Motorun çalismasi sarsintili ise; buji kablolarindan biri çikmistir.

•  Benzinli bir motorda hava filtresi tikali ise; motor çok benzin yakar ve motor bogulur.

•  Aracin farlarindan bir kismi veya hiçbiri yanmiyorsa sigortalar atmis olabilir.

•  Aracin sogutma suyu günlük kontrol edilir.

•  Araçta motor yagi kontrol edilirken, kontak anahtari kapatilir, yagin kartere inmesi için 4 – 5 dakika beklenir ve yag çubugu ile kontrol edilir.

•  Motor yaginin eksilme sebeplerinden biri, KARTER CONTASININ yirtilmasidir.

•  Araci çalistirmak için mars yapildiginda mars motoru çalismiyorsa AKÜMÜLATÖR KUTUP BASLARI ya OKSITLENMISTIR ya da GEVSEKTIR.

•  Motor çalisirken yag göstergesinde bir anormallik görülürse motor hemen durdurulur.

•  Marsa basildiginda “ TIK ” diye bir ses gelip, mars motoru çalismiyorsa AKÜ KUTUP BASLARI gevsektir.

•  Motor yagi degistirilecegi zaman, motorun sicak olmasina dikkat edilir.

•  Mars yapildiginda aracin motoru rahat dönüyor fakat çalismiyorsa; YAKIT SISTEMI yada ATESLEME SISTEMI arizalidir.

•  Araci kullanirken yakit tasarrufu saglamak için HAVA FILTRESI temizlenir.

•  Vites kutusunun bakimi yapilirken, yagina bakilir.

•  Vantilatör kayisi kopmus ise, motor HARARET yapar.

•  Yag lambasi araç çalisirken yaniyorsa sistemde yag yoktur veya yag müsirinin kablosu kisa devre olmustur.

•  Aracin hararet göstergesi çalismiyorsa, hararet müsiri arizalidir.

•  Aracin farlarindan biri sönük yaniyorsa sebeplerinden biri, far kablo baglantilari gevsektir.

•  Fren hidrolik yagi günlük kontrol edilir.

•  Araç kullanirken yakit tasarrufu saglamak için eskimis bujiler temizlenmelidir.

•  Motor çalisirken sarj ikaz lambasi yaniyor ise ALTERNATÖR arizalidir.

•  Motor sicakken radyatöre su ilave etmek gerekiyorsa, motor RÖLANTIDE çalistirilarak, ILIK SU ilave edilir.

•  Vantilatör kayisinin koptugu ilk önce SARJ GÖSTERGESINDEN anlasilir.

•  Motor blogundaki su kanallarinda çok miktarda paslanma ve kireçlenme olmus ise motor fazla isinir.

•  Araçta yakit tasarrufu saglamak için aracin hizina göre uygun viteste gidilir.

•  Ön lastiklerden biri yeni digeri eski ise fren yaptigimizda araç, yeni lastigin tarafina çeker.

•  Kisin akümülatörün donmamasi için akümülatör TAM SARJ edilmelidir.

•  Akü plakalari arasinda kisa devre varsa, akü kendiliginden bosalir.

•  Motor çalisirken mars yapilirsa mars dislisi zarar görür.

•  10 – 15 saniyeden fazla mars yapilirsa, akü bosalir yada mars motoru yanar.

•  Motor çalisirken yalamanin olup olmadigi, yag göstergesinden anlasilir.

•  Motor yag yakiyor ise SILINDIRLER asinmistir.

•  Aracin sinyal lambalari yanmiyor ise FLASÖR arizalidir.

•  Aracin fren lambalari yanmiyor ise FREN MÜSIRI arizalidir.

•  Alternatörlü araç, elektrik kaynagi ile tamir yapilacagi zaman, akü kutup baslari sökülür.

•  Motor çalisirken sarj ikaz lambasi yaniyor ise VANTILATÖR KAYISI gevsektir.

•  Sogutma sisteminde yeterli su oldugu halde motor fazla isiniyorsa TERMOSTAT arizalanmistir.

•  Çok sicak radyatörün kapagi, radyatörün hava basinci alindiktan sonra açilir.

•  Vantilatör kayisi gevsekse motor HARARET yapar.

•  Vantilatör kayisi siki ise ALTERNATÖR YATAKLARI bozulur.

•  Fan sogutuculu (otomatik fan motorlu) bir araçta motor hararet yapiyorsa, muhtemelen fan motorunun ELEKTRIK MÜSIRI bozulmustur.

•  Araç kullanirken yakit tasarrufu saglamak için JIGLE DEVRESI AÇIK unutulmamalidir.

•  Frenler siki olursa araç fazla yakit yakar.

•  Yeni bir araçta rodaj zamani doluncaya kadar, ani durus ve kalkis yapilmaz.

•  Araci ilk çalistirma esnasinda bir miktar gaz verildikten sonra, debriyaj pedalina sonuna kadar basilir.

•  Vites degistirilirken debriyaja basilir.

•  El freni çekili unutulup, yola devam edilirse KAMPANA isinir ve fren tutmaz.

Ayak (servis) frenine basildiginda aracin hizi azalmiyorsa, fren sisteminde hava vardir.

•  Westinhause (havali) fren sisteminde kontak kapatilir ise fren tutmaz.

•  Vites kutusu ses yapiyorsa; yag kalmamistir veya kavrama (debriyaj) pedalina iyi basilmamistir.

•  Debriyaj balatasinin siyrilarak asinmasinin sebebi, ani ve sert kalkis yapmaktir.

•  Lastikler devamli orta kisimdan asiniyorsa havalari fazladir.

•  Ön lastiklerden biri tubeless (dubleks) digeri samriyelli (samyelli) ise; araç düz yolda bir tarafa çeker.

•  Aracin lastikleri üzerinde bulunan rakamlar, lastigin ebatlarini gösterir.

•  Su pompasinin görevi; radyatördeki suyu, basinçli olarak su kanallarina göndermektir.

•  Enjeksiyon (mazot) pompasina basinçli bir sekilde mazotu gönderen parça, besleme pompasi (mazot otomatigi) dir.

•  Kavrama (debriyaj), volan ile vites kutusu arasinda bulunur.

•  El freni, duran araci sabitlestirir.

•  Akümülatörün bakiminda, plakalarin 1 cm üzerine kadar saf su konulur.

•  Akümülatörün bakiminda, elemanlar içerisindeki elektrolit seviyesine bakilir.

•  Motor çalisirken ayaginizi gaz pedalindan çekince, aracin farlari zayifliyorsa sebebi, akümülatör zayiflamistir.

•  Motor çalistiginda sarj lambasi ve yag lambasinin sönmesi gerekir.

•  Motor sicakken radyatöre su ilave etmek gerekirse, motor rölantide çalisirken, radyatöre yavas yavas ilik su ilave edilir.

•  Araç çalistiktan sonra motor, motor çalisma sicakligina gelmiyorsa, termostat bozuk olabilir.

•  Motor isisinin aniden yükselmesinin sebebi, vantilatör kayisinin kopmasidir.

•  Ayak gaz pedalindan çekilmis vaziyette iken motorun çalistigi devreye RÖLANTI denir.

•  Fren yapildiginda araç yavaslamiyorsa HIDROLIK kalmamistir.

•  Araba lastigi degistirilirken, kriko ile kaldirilmasi durumunda, el freni çekilir.

•  Düz yolda normal hizla giderken, araçta titresimler varsa, muhtemel ariza, lastiklerdeki balanssizliktir.

•  Bijonlar, kuru bir bezle temizlenir.

•  Karter, yaglama yagina depoluk eder.

•  Karli havalarda, çekici lastiklerin her ikisine de zincir takilir.

•  Aracin direksiyon boslugu artmis ise DIREKSIYON KUTUSU arizalidir.

•  Hava filtresinin görevi; karbüratöre giden havayi temizlemektir.

•  Jikle kelebegi, karbüratörün hava giris deligi önünde bulunur.

•  Vantilatör kayisi, hareketini, KRANK MILI KASNAGINDAN alir.

•  Motorun dönüs hareketini, 90 derece çevirip, akslara veren parça DIFERANSIYEL dir.

•  Kullanma kilavuzuna göre belirli kilometreler sonunda, aracin PLATINI degistirilir.

•  Benzinli motorlarda normal yanma olmamsinin sebeplerinden biri PLATIN AYARININ bozuk olmasidir.

•  Akümülatörün bakiminda, akümülatörün kutup baslarinin oksitleri, ilik sodali su ile temizlenir.

•  Marsa basildiginda mars motoru çalismaz, korna çalmaz ise akümülatör kutup baslari gevsektir.

•  Aracin farlarindan bir kismi veya hiçbiri yanmiyorsa, sigorta atmis olabilir.

•  Sigorta yanmis ise yenisi ile degistirilir.

•  Farlarin bakimi yapilirken, far ayari yapilir.

•  Alternatör kablo baglantilari gevsek olursa, motor çalisirken sarj lambasi yanar.

•  Motor çalisirken sarj lambasi yaniyorsa, ALTERNATÖR KÖMÜRÜ asinmis olabilir.

•  Motor çok sicak ise radyatöre konulacak su ILIK ve KIREÇSIZ olmalidir.

•  Vantilatör kayisina basildiginda 1 – 1,5 cm esnemelidir.

•  Aracin termostatini çikarir isek motor soguk çalisir, geç isinir ve asinmalar artar.

•  Motorun hararet yapmasinin sebeplerinden biri de motorun uygun vites ve devirde kullanilmamasidir.

•  Aracin fazla yakit sarfiyati, siyah egzoz dumanindan anlasilir.

•  Araç kullanirken yakit tasarrufu saglamak için, hava filtresi temizlenir.

•  Radyatör sogutma suyuna depoluk eder.

•  Soguk motoru kolay çalistirmak için zengin karisim hazirlayan tertibata JIKLE denir.

•  Safttan aldigi hareketi 90 derece kirip, tekerlege ileten parça DIFERANSIYEL dir.

•  Yaylar, süspansiyon sisteminin bir parçasidir.

•  Hava filtresinin tikanmasini önlemek için basinçli hava ile temizlenir.

•  Yakit içerisinde toz, pislik, su varsa; motor düzensiz ve tekleyerek çalisir.

•  Akümülatörün iki kutup basina dokunacak sekilde bir madeni parça konur ise akümülatör kisa devre olur ve patlar.

•  Motor yagi kontrolünde yag, yag çubugunun iki çizgisi arasinda olmalidir.

•  Aracin fren lambalari yanmiyorsa, ariza fren müsirindedir.

•  Aracin far lambalarindan biri sönük yaniyorsa, sebeplerinden biri, far kablo baglantilarinin paslanmasidir.

•  Radyatöre konulacak su, peteklerin üstünde olmalidir.

•  Radyatörse asiri derecede su azaliyorsa, radyatör hortumlarinda kaçak vardir.

•  Yeni araçta asiri hiz yapilmaz

•  .Iç lastigi olmayan lastige TUBELESS (dubleks) LASTIK denir.

•  Araç hareket halinde iken ayagin devamli debriyaj (kavrama) pedali üzerinde tutulmasi sonucu, DEBRIYAJ (KAVRAMA) BALATASI asinir.

•  Aracin lastik havasi az ise aracin enerji kaybi fazla olur, direksiyon zor döner.

•  Isidan dolayi lastik hava basinçlari artmis ise, lastik havasina hiç müdahale edilmeden beklenir.

•  Debriyaj (kavrama) kaçiriyorsa, DEBRIYAJ BALATASI yaglanmistir.

•  Soguk havalarda el freni çekilirse, fren balatalari donarak yapisir.

•  Aracin kampanalari asiri isinmis ise aracin fren ayarlari bozuktur.

•  Aracin ön takimlari kontrol edilirken ROT BASLARINA bakilir.

•  Akümülatörün voltajini 15.000 ilâ 25.000 volt arasinda yükselten parça ENDÜKSIYON BOBINI dir.

•  Motor yagi, motorun sogutulmasina yardimci olur.

•  Benzinle havayi 1/15 oraninda karistiran parça KARBIRATÖRDÜR.

•  Motora ilk hareketi veren MARS MOTORUDUR.

•  Virajlarda tekerlegin farkli dönmesini saglayan parça DIFERANSIYEL dir.

•  Diferansiyelin hareketini tekerlege ileten AKS dir.

•  Araçta yakit ikmali yapilirken motor STOP edilir.

•  Atesleme sisteminde PLATIN, BUJI ve AVANS ayari yapilir.

•  Platin meme yapmis ise zimpara ile temizlenir.

•  Platin meme yapmis ise ariza, KONDANSATÖRDEDIR.

•  Bujiler ayarsiz ise motor çekisten düser.

•  Araç kisa hazirlanirken, hava filtresi kislik pozisyona çevrilir.

•  Hava filtresi tikali ise motor zengin karisimla çalisir.

•  Egzozdan ses geliyorsa SUSTURUCU deliktir.

•  Atesleme sisteminde periyodik olarak degistirilmesi gereken parçalar; platin, buji ve buji kablolaridir.

•  Aylik bakimda (1000-1500 km) hava filtresinin temizligi yapilir.

•  Alti aylik bakimda (5000-6000 km) motor yagi degistirilir. Vites kutusu ve diferansiyelin yag seviyesi kontrol edilir, eksikse tamamlanir. Atesleme ve yakit sistemi kontrol edilir. Ön düzen ve fren ayarlari kontrol edilerek, lastiklerin yer degistirilmesi yapilir.

•  Yillik bakimda (10.000-12.000 km), alti aylik bakima ilaveten, yakit deposu ve filtreler temizlenir. Supap ayarlari tekrar yapilir.

•  Motoru kisa hazirlarken; radyatör sogutma suyuna antifriz konur, rölanti ayari kontrol edilir ve otomatik jikle kislik pozisyona getirilir, dizel motorlarda kizdirma bujileri kontrol edilir, hava filtresi kislik pozisyona getirilir, lastik hava basinçlari ayarlanir ve çekici lastiklere kar lastikleri takilir, kalorifer tesisati kontrol edilir ve akü tam sarj edilir.

•  Lastikler 8.000- 10.000 km dolunca periyodik olarak degistirilir.